29 november.html



bewerk Gebeurtenissen

•  Algemeen
  • 1937 - Prins Bernhard botst te Diemen met 160 kilometer per uur op een vrachtwagen. Hij raakt zwaargewond.
  • 1954 - De immigratiefaciliteiten op Ellis Island in de haven van New York worden gesloten. Vanaf 1892 waren meer dan 20 miljoen immigranten via Ellis Island de Verenigde Staten binnengekomen.
  • 1975 - In een brief aan Paul Allen gebruikt Bill Gates voor het eerst de naam Micro-soft (voor microcomputer software).
  • 1977 - Bij een politierazzia in de vrijstad Christiania in Kopenhagen worden 35 personen gearresteerd.
  • 1986 - Het Surinaamse leger richt een bloedbad aan in het bosnegerdorp Moiwana (zie Moiwana'86).
  • 1987 - Een Boeing 707 van Korean Air explodeert boven de grens van Thailand en Birma, waarbij 155 mensen omkomen.

•  Oorlog
  • 1798 - Ferdinand IV van Napels verklaart Frankrijk de oorlog en trekt Rome binnen.
  • 1864 - In Colorado brengen vrijwilligers onder leiding van kolonel John Chivington tenminste 400 Cheyenne en Arapahoe Indianen om bij Sand Creek, waar ze met toestemming een kamp hadden opgeslagen.
  • 1940 - De Duitse Luftwaffe bombardeert Liverpool.
  • 1944 - Albanië wordt bevrijd van bezetting door Duitsland.
  • 1950 - Noord-Koreaanse en Chinese troepen dwingen de troepen van de Verenigde Naties zich terug te trekken uit Noord-Korea.

•  Politiek
  • 1890 - In Japan wordt een nieuwe grondwet aangenomen en komt de Diet voor het eerst bijeen.
  • 1916 - Hussein wordt uitgeroepen tot koning van de Arabieren
  • 1945 - De volksrepubliek Joegoslavië wordt uitgeroepen.
  • 1947 - De Algemene Vergadering van de Verenigde Naties besluit Palestina te verdelen tussen Arabieren en Joden.
  • 1963 - President Lyndon B. Johnson van de Verenigde Staten stelt de Commissie-Warren in die de moord op president John F. Kennedy moet onderzoeken.
  • 1967 - Robert McNamara kondigt aan dat hij zal vertrekken als minister van Defensie, en president van de Wereldbank zal worden. Dit is het gevolg van zijn advies aan president Lyndon B. Johnson eerder die maand, om het aantal troepen in Vietnam te bevriezen, het bombarderen te stoppen, en het vechten aan Zuid-Vietnam over te laten.
  • 1982 - De Algemene Vergadering van de Verenigde Naties neemt Resolutie 37/37 aan, waarin de Sovjet-Unie wordt opgeroepen hun troepen uit Afghanistan terug te trekken.
  • 1990 - De Veiligheidsraad neemt Resolutie 678 aan, die militaire acties in Irak goedkeurt tenzij de Iraakse troepen Koeweit op 15 januari 1991 hebben verlaten, en op diezelfde datum alle buitenlandse gijzelaars zijn vrijgelaten.
•  Religie
  • 1503 - Paus Julius II creëert vier nieuwe kardinalen.
  • 1669 - Paus Clemens IX creëert zeven nieuwe kardinalen, onder wie de Italiaanse curieprelaat Emilio Altieri.
  • 1719 - Paus Clemens XI creëert tien nieuwe kardinalen, onder wie de Zuid-Nederlandse aartsbisschop van Mechelen Thomas-Philippus d'Alsace et de Boussu.
  • 1895 - Paus Leo XIII creëert acht nieuwe kardinalen.
  • 1952 - Benoeming van Domenico Tardini en Giovanni-Battista Montini tot pro-staatssecretaris voor buitengewone en gewone kerkelijke aangelegenheden.
•  Wetenschap en technologie
  • 1814 - Het dagblad The Times in Londen neemt een van de eerste stoommachines in gebruik om de drukpers aan te drijven.
  • 1877 - Thomas Edison demonstreert voor het eerst zijn fonograaf.
  • 1922 - In de graftombe van farao Toetanchamon wordt een enorme schat gevonden.
  • 1929 - De Amerikaanse admiraal Richard Byrd vliegt als eerste over de Zuidpool.
  • 1961 - De Mercury-Atlas 5 wordt gelanceerd met aan boord de chimpansee Enos. De capsule cirkelt tweemaal rond de Aarde en landt in zee, in de buurt van Puerto Rico.
  • 1962 - In Londen wordt een overeenkomst getekend tussen Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk voor de gezamenlijke bouw van een supersonisch verkeersvliegtuig, de Concorde .

bewerk Geboren

• 1726 - Frans Jozef I, vorst van Liechtenstein (overleden 1781)
• 1762 - Pierre André Latreille, Frans zoöloog (overleden 1833)
• 1797 - Gaetano Donizetti, Italiaans componist (overleden 1848)
• 1802 - Wilhelm Hauff, Duits schrijver en sprookjesverteller
• 1803 - Christian Doppler, Oostenrijks natuurkundige (overleden 1853)
• 1825 - Jean-Martin Charcot, Frans neuroloog (overleden 1893)
• 1849 - Ambrose Fleming, Brits natuurkundige, uitvinder van de diode (overleden 1945)
• 1850 - Agostino Richelmy, Italiaans kardinaal-aartsbisschop van Turijn (overleden 1923)
• 1856 - Theobald von Bethmann Hollweg, Duits rijkskanselier (overleden 1921)
• 1856 - Georgi Plechanov, Russisch revolutionair (overleden 1918)
• 1860 - Pietro La Fontaine, Italiaans kardinaal-patriarch van Venetië (overleden 1935)
• 1881 - Julius Raab, Oostenrijks politicus en rijkskanselier
• 1888 - Manuel Gonçalves Cerejeira, Portugees kardinaal-patriarch van Lissabon (overleden 1977)
• 1895 - William Tubman, president van Liberia (overleden 1971)
• 1898 - C.S. Lewis, schrijver van onder meer De Kronieken van Narnia
• 1899 - Andrija Artukovic, Kroatisch extreem-rechts politicus (overleden 1988)
• 1905 - Piet Ketting, Nederlands componist, pianist, dirigent en muziekcriticus (overleden 1984)
• 1905 - Marcel Lefebvre, Frans aartsbisschop (overleden 1991)
• 1910 - Hans Singer, ontwikkelingseconoom (overleden 2006)
• 1912 - Eduard Hellendoorn, Nederlands verzetsstrijder (overleden 1941)
• 1917 - Merle Travis, Amerikaans countryzanger
• 1923 - Chuck Daigh, Amerikaans Formule 1-coureur (overleden 2008)
• 1925 - Ernst Happel, Oostenrijks voetballer en -trainer (overleden 1992)
• 1928 - Koen Verhoeff, Nederlands sportverslaggever (overleden 1989)
• 1928 - Maurice Pirenne, Nederlands componist (overleden 2008)
• 1932 - Jacques Chirac, voormalig president van Frankrijk
• 1932 - Diane Ladd, Amerikaans actrice
• 1933 - John Mayall, Brits muzikant, vader van de Britse blues
• 1939 - Sandro Salvadore, Italiaans voetballer (overleden 2007)
• 1940 - Denny Doherty, Amerikaans zanger van de groep The Mamas & The Papas (overleden 2007)
• 1940 - Chuck Mangione, Amerikaans jazztrompetist
• 1953 - Huub Stevens, Nederlands voetballer en voetbaltrainer
• 1958 - André Brantjes, Nederlands darter
• 1959 - Kim Delaney, Amerikaans actrice o.a.NYPD Blue
• 1962 - Mariska van Kolck, Nederlands presentatrice, actrice en musicalster
• 1964 - Kenneth Monkou, Nederlands voetballer
• 1965 - Marlies Dekkers, Nederlands mode-ontwerpster
• 1967 - Andy Scharmin, Nederlands voetballer
• 1968 - Jonathan Knight, Amerikaans zanger van de New Kids On The Block
• 1968 - Bastiaan Poortenaar, Nederlands hockeyinternational
• 1969 - Pierre van Hooijdonk, Nederlands voetballer
• 1971 - Vivian Slingerland, Nederlands tv-presentatrice
• 1973 - Ryan Giggs, Welsh voetballer
• 1973 - Dick van Burik, Nederlands voetballer
• 1975 - Steve van den Broek, Nederlands voetballer
• 1976 - Anna Faris, Amerikaanse actrice
• 1979 - Michael Lamey, Nederlands voetballer
• 1979 - Simon Amstell, Britse komiek en presentator

bewerk Overleden

• 1314 - Filips de Schone (46), koning van Frankrijk
• 1530 - Thomas Wolsey (55), Brits kardinaal en politicus
• 1632 - Frederik V (36), keurvorst van de Palts
• 1643 - Claudio Monteverdi (76), Italiaans componist
• 1694 - Marcello Malpighi (66), Italiaans natuurkundige
• 1813 - Giambattista Bodoni (73), Italiaans typograaf, stempelsnijder, drukker, uitgever
• 1919 - Szymon Winawer (81), Pools schaker
• 1924 - Giacomo Puccini (65), Italiaans componist
• 1954 - Enrico Fermi (53), Italiaans/Amerikaans natuurkundige
• 1964 - Anne de Vries (60), Nederlands onderwijzer en schrijver, onder andere van Bartje
• 1975 - Graham Hill (46), Brits autocoureur
• 1976 - José da Costa Nunes (96), Portugees curiekardinaal
• 1979 - Zeppo Marx (78), Amerikaans komiek/acteur (één vande Marx Brothers)
• 1981 - Natalie Wood (Natasha Zakharenko) (43), Amerikaans filmactrice
• 1986 - Cary Grant (82), Amerikaans acteur
• 1992 - Lawrence Trevor Picachy (76), Indiaas kardinaal-aartsbisschop van Calcutta
• 1992 - Emilio Pucci (78), Italiaans modeontwerper
• 2001 - George Harrison (58), Brits popmuzikant (The Beatles)
• 2005 - David di Tommaso (26), Frans voetballer
• 2006 - Allen Carr (72), Brits publicist (anti roken)
• 2006 - Jan van Oort (85), Nederlands violist en striptekenaar/-schrijver (Jean Dulieu)
• 2007 - August Willemsen (71), Nederlandse vertaler
• 2008 - Sten Rudholm (90), Zweeds rechtskundige
• 2008 - Jørn Utzon (90), Deense architect (bekend van Sydney Opera House)

bewerk Viering/herdenking

• Internationale dag van de solidariteit met het Palestijnse volk (Verenigde Naties).
• Tot in de jaren negentig Dag van de Republiek in Joegoslavië.

bewerk Weerextremen in Nederland

• 1921 - Laagste etmaalgemiddelde temperatuur -9,5 C
• 2000 - Hoogste etmaalgemiddelde temperatuur 11,1 C
• 1921 - Laagste minimumtemperatuur -14,4 C
• 2000 - Hoogste maximumtemperatuur 13,6 C
• 1950 - Hoogste uurgemiddelde windsnelheid 15,4 m/s
• 1978 - Langste zonneschijnduur 6,7 uur
• 2001 - Langste neerslagduur 15,8 uur
• 1967 - Hoogste etmaalsom van de neerslag 20,6 mm
• 1980 - Laagste etmaalgemiddelde relatieve vochtigheid 70 %

Bron: Afgeleid uit de door het KNMI gepubliceerde klimatologische gegevens 1901-2005 meetstation De Bilt

Jaarschema's per eeuw