Turyn.html



Współrzędne: 45°04' N 7°42' E45.0666667 7.7 (Turyn)

Turyn
Kościół Gran Madre z Mole Antonelliana w Turynie
Herb Turynu
Państwo	Włochy
Region	Piemont
Prowincja	Turyn
burmistrz	Sergio Chiamparino
Powierzchnia	130 km²
Położenie	45°04''' N 7°42''' E
Wysokość	240 m n.p.m.
Ludność (2006) • liczba ludności • gęstość	902 255 6928 os./km²
Nr kierunkowy	011
Kod pocztowy	10100
Kod ISTAT	001272
Miasta partnerskie	Campo Grande (Brazylia) Chambéry (Francja ) Córdoba (Argentyna) Detroit (USA) Esch-sur-Alzette (Luksemburg) Glasgow (Wielka Brytania) Hajfa (Izrael) Kolonia (Niemcy) Liège (Belgia) Lille (Francja) Nagoja (Japonia) Quetzaltanango (Gwatemala) Rotterdam (Holandia) Salt Lake City (USA) Shenyang (Chiny) Warszawa (Polska) Wołgograd (Rosja)
Położenie na mapie kraju Turyn
Strona internetowa miasta

Turyn (wł. Torino) – miasto w północno-zachodnich Włoszech, nad rzeką Pad, stolica Piemontu. Patronem miasta jest św. Jan Chrzciciel (święto obchodzone 24 czerwca).

Wg danych na 2006 Turyn zamieszkują 902 255 osoby, 6 928 os./km².

edytuj Historia

Nazwa miasta pochodzi od celtyckiego słowa Tau oznaczającego góry. Turyn jest głównym ośrodkiem Piemontu, znanego ze znakomitej kuchni i wina. Od 1574 stolica regionu rządzonego przez dynastię sabaudzką od XI wieku. Książęta sprawowali władzę absolutną, a system oświatowy powierzyli jednostronnym jezuitom. Od 1578 w katedrze turyńskiej przechowywany jest całun turyński, jedna z najważniejszych relikwii chrześcijaństwa. Uzyskali tytuł królewski w 1713. Monumentalna architektura Turynu to pozostałość po ich działalności.

Turyn, wraz z Piemontem odegrał znaczącą rolę w procesie jednoczenia kraju. W 1870, po zjednoczeniu Włoch przeniesiono stolicę do Rzymu. Miastem rządziła piemoncka arystokracja. Spokój ich okazałych pałaców zburzyła najpierw pierwsza wojna światowa, a po niej strajki i działalność włoskiej partii komunistycznej.

Po drugiej wojnie światowej życie miasta skupiało się głównie wokół koncernu Fiata. Dziś rodzina właścicieli fabryki, i nie tylko, należy do najbardziej wpływowych we Włoszech. A po dawnych władcach Turynu pozostały eleganckie barokowo aleje, wyniosłe pałace, bogate kościoły i kolekcje malarstwa.

edytuj Gospodarka

Ważny region przemysłowy z siedzibą koncernu Fiat.

Przemysł: elektromaszynowy, leki, chemiczny, spożywczy, papierniczy

W mieście znajduje się stacja kolejowa Torino Dora. Miasto obsługuje port lotniczy Turyn.

edytuj Sport

W mieście znajdują się 2 znane kluby piłkarskie: Juventus i Torino FC. W Turynie odbyły się XX Zimowe Igrzyska Olimpijskie 2006, które rozpoczęły się w piątek 10 lutego 2006, a zakończyły w niedzielę 26 lutego 2006. Turyn gościł także uczestników Uniwersjad. W latach 1959, 1970 letniej, a w 2007 zimowej.

edytuj Znane osoby związane z Turynem

• Giovanni Agnelli, przemysłowiec, założyciel firmy Fiat
• Jan Bosko, święty Kościoła katolickiego
• Pier Giorgio Frassati, włoski błogosławiony Kościoła katolickiego
• Camillo Cavour, włoski polityk
• Sonia Gandhi, działaczka polityczna
• Primo Nebiolo, działacz lekkoatletyczny, przewodniczący IAAF
• Vittorio Pozzo, trener piłkarski
• Joseph Louis Lagrange, matematyk i astronom
• Edmondo de Amicis, autor powieści "Serce" - pamiętnika turyńskiego ucznia
• Alessandro Del Piero, Najlepszy napastnik Juventusu
• Gianluigi Buffon, bramkarz Juventusu

Zobacz galerię na Wikimedia Commons:
Turyn

edytuj Linki zewnętrzne

• Turystyczna strona miasta Turyn (en)
• Strona XX Zimowych Igrzysk Olimpijskich w Turynie (en)
• Fotografie miasta (en)